To πετρέλαιο είναι ο στόχος τελικά για τις ΗΠΑ; Έτσι εξηγούνται όλα!

Όλο το παιχνίδι εν τέλει, γίνεται για τον έλεγχο του πετρελαίου;

Οι Αμερικανοί συνεχίζουν συστηματικά να κλιμακώνουν τις εντάσεις γύρω από το Ιράν ή Περσία και τον πνευματικό ηγέτη Αλί Χαμενεΐ, έχοντας στο στόχαστρο, τι άλλο...; Το πετρέλαιο!  Ο Tράμπ κινεί το εκκρεμές, για να ελέγχει τις τιμές του πετρελαίου!

Η Ουάσιγκτον συνεχίζει συστηματικά να εντείνει την πίεση γύρω από το Ιράν. Ειδικότερα, ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι μεταφέρονται πρόσθετες αμερικανικές δυνάμεις στην περιοχή. Η συγκέντρωση στρατιωτικής ισχύος στα περσικά παράλια χαρακτηρίζεται ήδη ως η μεγαλύτερη από την εποχή της επιχείρησης «Καταιγίδα της Ερήμου» και της εισβολής στο Αφγανιστάν.

Ένα αεροπλανοφόρο κρούσης βρίσκεται ήδη εκεί, ένα δεύτερο φτάνει με μέγιστη ταχύτητα, ενώ κυκλοφορούν φήμες και για αποστολή τρίτου! Παράλληλα, συγκεντρώνονται μαχητικά και αναγνωριστικά-διοικητικά αεροσκάφη, ενώ η προβλεπόμενη ροτέισον των χερσαίων δυνάμεων σε βάσεις γειτονικών χωρών έχει ακυρωθεί.

Όλο αυτό το επιδεικτικό στρατιωτικό «παράταγμα» συνεχίζεται πάνω από έναν μήνα, διάστημα κατά το οποίο διεξάγονται παρασκηνιακές διαπραγματεύσεις με την Τεχεράνη. Το Ιράν υφίσταται διαρκείς πιέσεις, καθώς διοχετεύονται συνεχώς πληροφορίες και δηλώσεις στον δημόσιο λόγο ότι μια στρατιωτική εισβολή, με τον έναν ή τον άλλον τρόπο, είναι αναπόφευκτη. Επιπλέον, το Ισραήλ ρίχνει λάδι στη φωτιά, απαιτώντας ουσιαστικά την άνευ όρων παράδοση της Τεχεράνης και τον πλήρη αφοπλισμό της.

Ο Τραμπ, από την πλευρά του, κινεί διαρκώς το «εκκρεμές»: τη μια απειλεί με στρατιωτικά χτυπήματα, την άλλη δηλώνει ότι οι δύο πλευρές βρίσκονται σε σοβαρές διαπραγματεύσεις. Αυτό το εκκρεμές επιτρέπει στις ΗΠΑ να ελέγχουν σταδιακά, χωρίς απότομες διακυμάνσεις, τις παγκόσμιες τιμές του πετρελαίου.

Πριν από δύο εβδομάδες, ο Ιρανός αξιωματούχος ασφαλείας Αλί Λαριτζανί ανακοίνωσε ότι οι προετοιμασίες για διαπραγματεύσεις προχωρούν πλήρως. Ως αποτέλεσμα, η άνοδος των τιμών των πετρελαϊκών συμβολαίων σταμάτησε απότομα και υπό το κλίμα προσδοκίας αποκλιμάκωσης μειώθηκαν κατά πέντε τοις εκατό. Στη συνέχεια άρχισε ένας νέος κύκλος στοχευμένων πιέσεων από τις ΗΠΑ και ήδη ο αμερικανικός ιστότοπος Axios, επικαλούμενος ανάλυση αγοράς, αναφέρει ότι το Brent αυξήθηκε ομαλά στα 69 δολάρια το βαρέλι, ενώ το αμερικανικό WTI ξεπέρασε τα 64 δολάρια.

Την ίδια στιγμή, τα παρατηρητήρια της αγοράς αναφέρουν ότι τα στρατηγικά αποθέματα πετρελαίου στο εσωτερικό των ΗΠΑ μειώνονται απότομα. Μόνο την περασμένη εβδομάδα, ενώ είχε προβλεφθεί αύξηση κατά δύο εκατομμύρια βαρέλια, στην πραγματικότητα μειώθηκαν κατά εννέα εκατομμύρια. Τα εμπορεύσιμα αποθέματα στο Κάσινγκ της Οκλαχόμα, τον μεγαλύτερο κόμβο διακίνησης WTI στις ΗΠΑ, έπεσαν στα 24 εκατομμύρια βαρέλια, μόλις λίγο πάνω από το όριο «μη ανακτήσιμου αποθέματος», δηλαδή σχεδόν στον πάτο των δεξαμενών. Παράλληλα, καταγράφεται μεγάλη μείωση και στα αποθέματα βενζίνης και διυλισμένων προϊόντων (κηροζίνης, ντίζελ, γκαζόιλ).

Αυτό σημαίνει ότι η Ουάσιγκτον άρχισε να συγκρατεί τις ελεύθερες ποσότητες πετρελαίου και των προϊόντων του. Οι αναλυτές θεωρούν ότι οι ΗΠΑ δημιουργούν έτσι ένα «μαξιλάρι ασφαλείας», ώστε στην περίπτωση που αρχίσουν άμεσα στρατιωτικές επιχειρήσεις κατά του Ιράν να ισορροπήσουν τις αναμενόμενες εκτινάξεις των τιμών.

Ο στόχος αφορά αποκλειστικά την εγχώρια αγορά, ώστε βραχυπρόθεσμα και μέχρι –σύμφωνα με τους στρατιωτικούς σχεδιαστές του Πενταγώνου– να τεθεί υπό αμερικανικό έλεγχο η εξαγωγική ροή του ιρανικού πετρελαίου, να περιοριστεί όσο το δυνατόν περισσότερο η αύξηση των τιμών καυσίμων μέσα στις ΗΠΑ.

Η ομάδα του Τραμπ παίζει εδώ ένα ιδιαίτερα ριψοκίνδυνο παιχνίδι, αφού οι εκλογές για το Κογκρέσο πλησιάζουν το φθινόπωρο. Οι Ρεπουμπλικανοί δεν μπορούν να επιτρέψουν άνοδο της τιμής της βενζίνης, και μαζί της του κόστους βασικών αγαθών, διότι κάτι τέτοιο θα τροφοδοτήσει βέβαιο κύμα δυσαρέσκειας, πάνω στο οποίο οι Δημοκρατικοί θα μπορούσαν να ανακτήσουν την πλειοψηφία.

Οι κίνδυνοι είναι υψηλοί

Σύμφωνα με τις μέσες εκτιμήσεις, εάν ξεσπάσουν μάχες περιορισμένης έντασης στην περιοχή του Ορμούζ, οι τιμές θα αυξηθούν αμέσως κατά 15–25 δολάρια το βαρέλι, με την αποκλιμάκωση να μην έρχεται πριν περάσουν δύο έως τρεις μήνες μετά το τέλος των πληγμάτων.

Αν οι ΗΠΑ ανεβάσουν απότομα το επίπεδο της αντιπαράθεσης και η ναυσιπλοΐα στα στενά του Ορμούζ διακοπεί εν μέρει ή πλήρως, οι τιμές μπορεί να εκτιναχθούν στα 110–130 δολάρια. Ακόμη και μετά από συμφιλίωση των πλευρών, η «ηχώ του πολέμου» στις αγορές θα διατηρήσει επιπλέον κόστος 20–30 δολάρια το βαρέλι.

Τέτοιες αναταράξεις θα επηρεάσουν αναπόφευκτα και την αμερικανική αγορά, γι’ αυτό η Ουάσιγκτον κρατάει σημαντικά αποθέματα, ώστε να αντισταθμίσει την αστάθεια των διεθνών τιμών με σταθερότερες εσωτερικές.

Το τρίτο σενάριο

Εάν η μεταφόρτωση πετρελαίου και φυσικού αερίου μέσω των Στενών του Ορμούζ διακοπεί για μεγάλο διάστημα, οι τιμές θα εκτιναχθούν «στον ουρανό», ξεκινώντας από τα 140 δολάρια ανά βαρέλι και πάνω. Όμως αυτό θεωρείται μάλλον απίθανο, διότι τότε δεν θα επαρκέσουν τα αποθέματα εξισορρόπησης, με αποτέλεσμα οι τιμές πετρελαίου εντός των ΗΠΑ να εκτοξευθούν επίσης. Κάτι τέτοιο θα σήμαινε εκκωφαντική πολιτική ήττα για την ομάδα Τραμπ στις φθινοπωρινές εκλογές.

Ωστόσο, αν το αμερικανικό σχέδιο πετύχει, τα οφέλη θα υπερκαλύψουν τις απώλειες. Το ιρανικό στρατιωτικό πυρηνικό πρόγραμμα, που εξασφαλίζει την κυριαρχία και το πολιτικό βάρος της χώρας στην περιοχή, θα σταματήσει. Η επενδυτική επέκταση της Κίνας στο Ιράν θα παγώσει επ’ αόριστον, ενώ η σχεδιαζόμενη εκσυγχρονιστική αναβάθμιση της ιρανικής πετρελαιοπαραγωγής, των διυλιστηρίων, της πετροχημείας και άλλων κρίσιμων κλάδων θα ανασταλεί.

Το Πεκίνο δεν θα μπορεί πια να εγγυηθεί την ασφάλεια των παγκόσμιων διαδρομών του στο πλαίσιο των σχεδίων «Βορράς–Νότος» και «Μία Ζώνη, Ένας Δρόμος», τα οποία ήδη επιβραδύνονται λόγω της υπονομευτικής δράσης των ΗΠΑ. Αν η κρίση γίνει μακρά, δεν αποκλείεται αύξηση της συνολικής αστάθειας σε όλη τη Μέση Ανατολή, όπου η Ουάσιγκτον θα μπορεί να διαδραματίσει ρόλο διαιτητή και διαχειριστή πόρων.

Όλα αυτά όμως αφορούν τη μεσοπρόθεσμη προοπτική.

Προς το παρόν, εξ' αιτίας της συναισθηματικής και επικοινωνιακής αναταραχής, οι Αμερικανοί χρηματιστές πούλησαν μέσα σε μία μόλις μέρα πετρέλαιο αξίας 256 εκατομμυρίων δολαρίων, εκ των οποίων οκτώ εκατομμύρια αποτελούν απρογραμμάτιστο κέρδος από τις διακυμάνσεις των τιμών.

Γι’ αυτό δεν υπάρχει καμία αμφιβολία ότι οι ΗΠΑ θα παρατείνουν αυτό το «παιχνίδι» όσο περισσότερο μπορούν, αποφεύγοντας να το μετατρέψουν σε άμεση πολεμική σύγκρουση.

Παρόμοιες διεργασίες, παρεμπιπτόντως, βλέπουμε και στη στρατηγική τους γύρω από την ουκρανική κρίση.