Άντε πάλι! Τα ...βρίσκουν ενώ την επόμενη στιγμή τα ξαναχάνουν;

Ιράν και ΗΠΑ καταλήγουν σε συμφωνία... μίας σελίδας με 14 σημεία! Οι 48 ώρες που θα κρίνουν τα πάντα!

Ραγδαίες οι εξελίξεις στο μέτωπο της Μέσης Ανατολής! Μέχρι και το πετρέλαιο έπεσε κατακόρυφα όταν έμαθαν τα νέα οι αγορές!

Λίγες ώρες μετά την υπαναχώρηση του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, όσον αφορά το «Σχέδιο Ελευθερία» για το Στενό του Ορμούζ, από τον Λευκό Οίκο διαρρέονται πληροφορίες περί συμφωνίας πλαισίου (MOU) 14 σημείων μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν με σκοπό τον καθορισμό ενός... οδικού χάρτη για πιο λεπτομερείς πυρηνικές διαπραγματεύσεις.

Οι ΗΠΑ αναμένουν τις απαντήσεις του Ιράν σε αρκετά βασικά σημεία εντός των επόμενων 48 ωρών. Αν και τίποτα δεν έχει συμφωνηθεί ακόμα, οι πηγές -που επικαλείται το Axios- αναφέρουν ότι μετά την έναρξη του πολέμου, αυτή είναι η μοναδική φορά που οι δύο πλευρές βρίσκονται τόσο κοντά σε συμφωνία.

Τι προβλέπει η συμφωνία - πλαίσιο

Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, μεταξύ άλλων διατάξεων, η συμφωνία θα περιλαμβάνει τη δέσμευση του Ιράν σε μορατόριουμ για τον εμπλουτισμό ουρανίου, τη συμφωνία των ΗΠΑ για άρση των κυρώσεων και την αποδέσμευση δισεκατομμυρίων παγωμένων ιρανικών κεφαλαίων, καθώς και την άρση των περιορισμών από τις δύο πλευρές όσον αφορά τη διέλευση από το Στενό του Ορμούζ.

Πολλοί από τους όρους που ορίζονται στο μνημόνιο θα εξαρτώνται από την επίτευξη μιας τελικής συμφωνίας, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο επανέναρξης του πολέμου ή μιας παρατεταμένης αβεβαιότητας, όπου ο «θερμός» πόλεμος θα έχει σταματήσει, αλλά τίποτα δεν θα έχει επιλυθεί πραγματικά.

Καχυποψία στις ΗΠΑ

Ο Λευκός Οίκος πιστεύει -σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες- ότι η ιρανική ηγεσία είναι διχασμένη και ίσως είναι δύσκολο να επιτευχθεί συναίνεση μεταξύ των διαφορετικών παρατάξεων. Ορισμένοι Αμερικανοί αξιωματούχοι παραμένουν σκεπτικοί για το αν θα επιτευχθεί έστω και μια αρχική συμφωνία.

Άλλωστε, Αμερικανοί αξιωματούχοι έχουν εκφράσει αισιοδοξία για συμφωνία σε αρκετά σημεία κατά τη διάρκεια προηγούμενων γύρων διαπραγματεύσεων και κατά τη διάρκεια του τρέχοντος πολέμου, αλλά δεν έχουν καταλήξει ακόμη σε κάποια.

Ωστόσο, οι δύο Αμερικανοί αξιωματούχοι που μίλησαν στο Axios δήλωσαν ότι η απόφαση του Αμερικανού προέδρου να αναστείλει το «Σχέδιο Ελευθερία» και να αποφύγει την κατάρρευση της εύθραυστης εκεχειρίας βασίστηκε στην πρόοδο των συνομιλιών.

Το παρασκήνιο

Το μονοσέλιδο μνημόνιο συνεργασίας (MOU) 14 σημείων αποτελεί αντικείμενο διαπραγμάτευσης μεταξύ των απεσταλμένων του Τραμπ, Στιβ Βίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ, και αρκετών Ιρανών αξιωματούχων, τόσο απευθείας όσο και μέσω μεσολαβητών.

Στην τρέχουσα μορφή του, το μνημόνιο θα κήρυττε το τέλος του πολέμου στην περιοχή και την έναρξη μιας περιόδου διαπραγματεύσεων 30 ημερών για μια λεπτομερή συμφωνία για το άνοιγμα των στενών, τον περιορισμό του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν και την άρση των αμερικανικών κυρώσεων. Αυτές οι διαπραγματεύσεις θα μπορούσαν να πραγματοποιηθούν στο Ισλαμαμπάντ ή στη Γενεύη, σύμφωνα με τους Αμερικανούς αξιωματούχους.

Οι περιορισμοί του Ιράν στη ναυτιλία μέσω του Στενού και ο ναυτικός αποκλεισμός των ΗΠΑ θα αίρονταν σταδιακά κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου των 30 ημερών, σύμφωνα με Αμερικανό αξιωματούχο. Εάν οι διαπραγματεύσεις καταρρεύσουν, οι αμερικανικές δυνάμεις θα είναι σε θέση να αποκαταστήσουν τον αποκλεισμό ή να επαναλάβουν τη στρατιωτική δράση, δήλωσε ο αξιωματούχος.

Η διάρκεια του μορατόριουμ στον εμπλουτισμό ουρανίου αποτελεί αντικείμενο ενεργής διαπραγμάτευσης, με τρεις πηγές να αναφέρουν ότι θα είναι τουλάχιστον 12 έτη και μία να προσδιορίζει τα 15 ως πιθανό σημείο κατάληξης. Το Ιράν πρότεινε 5ετές μορατόριουμ και οι ΗΠΑ απαίτησαν 20ετές.

Οι ΗΠΑ θέλουν να εισαγάγουν μια διάταξη σύμφωνα με την οποία οποιαδήποτε ιρανική παραβίαση στον εμπλουτισμό θα παρατείνει το μορατόριουμ, ανέφερε η πηγή. Το Ιράν θα μπορεί να εμπλουτίζει στο χαμηλό επίπεδο του 3,67% μετά τη λήξη του.

Το Ιράν θα δεσμευόταν στο μνημόνιο να μην επιδιώξει ποτέ πυρηνικό όπλο ούτε να διεξάγει δραστηριότητες που σχετίζονται με την κατασκευή όπλων. Σύμφωνα με Αμερικανό αξιωματούχο, τα μέρη συζητούν μια ρήτρα σύμφωνα με την οποία το Ιράν θα δεσμευόταν να μη λειτουργεί υπόγειες πυρηνικές εγκαταστάσεις. Το Ιράν θα δεσμευόταν επίσης σε ένα ενισχυμένο καθεστώς επιθεωρήσεων, συμπεριλαμβανομένων έκτακτων ελέγχων από επιθεωρητές του ΟΗΕ.

Την ίδια στιγμή, οι ΗΠΑ θα δεσμεύονταν, ως μέρος του μνημονίου, στη σταδιακή άρση των κυρώσεων που επιβλήθηκαν στο Ιράν και στη σταδιακή αποδέσμευση δισεκατομμυρίων δολαρίων ιρανικών κεφαλαίων που είναι παγωμένα σε όλο τον κόσμο.

Πάντως, σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, δύο πηγές με γνώση του θέματος ισχυρίστηκαν επίσης ότι το Ιράν θα συμφωνούσε να απομακρύνει το υψηλά εμπλουτισμένο ουράνιό του από τη χώρα, μια βασική προτεραιότητα των ΗΠΑ την οποία η Τεχεράνη απέρριπτε μέχρι τώρα. Μια πηγή ανέφερε ότι μια επιλογή που συζητείται είναι η μεταφορά του υλικού στις ΗΠΑ.

Η αναστολή του «Σχεδίου Ελευθερία»

Ο Αμερικανός πρόεδρος, Ντόναλντ Τραμπ, ανακοίνωσε την Τρίτη μέσω ανάρτησης στο Truth Social ότι οι ΗΠΑ θα σταματήσουν προσωρινά το «Σχέδιο Ελευθερία» -μια στρατιωτική επιχείρηση που είχε ξεκινήσει μόλις μία ημέρα νωρίτερα για τη συνοδεία εμπορικών πλοίων μέσω του Στενού του Ορμούζ- επικαλούμενος πρόοδο στις διαπραγματεύσεις με το Ιράν.

Η κυβέρνηση Τραμπ δήλωσε ότι περίπου 23.000 ναυτικοί σε πλοία από 87 χώρες έχουν εγκλωβιστεί στον Περσικό Κόλπο μετά το ουσιαστικό κλείσιμο των στενών από το Ιράν.

Η αύξηση του κόστους πετρελαίου και ενέργειας προκαλούσε ήδη καταστροφή της ζήτησης παγκοσμίως, προειδοποίησε ο Νικόλο Μπόκιν, συνεπικεφαλής σταθερού εισοδήματος του Ομίλου Αζίμουτ. Πρόσθεσε δε ότι, ακόμη και αν η θαλάσσια δίοδος ανοίξει ξανά, η ομαλοποίηση της ναυτιλίας και των εμπορικών ροών θα απαιτούσε ακόμη «πολλές εβδομάδες».

Καταρρέουν οι τιμές του πετρελαίου

Οι τιμές του πετρελαίου σημείωσαν κατακόρυφη πτώση, διευρύνοντας τις απώλειες μετά τις πληροφορίες ότι οι ΗΠΑ και το Ιράν πλησιάζουν σε συμφωνία για τον τερματισμό της σύγκρουσης.

Ειδικότερα, τα futures για το Μπρεντ παράδοσης Ιουλίου υποχώρησαν κατά 5,4% στα 103,88 δολάρια ανά βαρέλι, ενώ το αμερικανικό αργό West Texas Intermediate (WTI) σημείωσε απώλειες 6,3% στα 95,79 δολάρια ανά βαρέλι.

ΒΝ